Zwiedzanie · Zamek Świny
„Gdzie król piechotą chadzał” — historia higieny od Rzymu po dziś
Baszta alkierzowa, piętro pałacu. Można nawet przysiąść — na zrekonstruowanej desce latrynowej.
Ekspozycja na piętrze pałacu, w baszcie alkierzowej. Tematem jest historia higieny intymnej i toalet — od starożytności do dziś. Otwarta 16 sierpnia 2023 roku. W cenie biletu, bez dopłat. Główna atrakcja: odtworzony wykusz latrynowy z piaskowcowymi portalami drzwiowymi. Zamek Świny ma w skali europejskiej niezwykłą liczbę zachowanych wykuszy latrynowych.
Lokalizacja
Baszta alkierzowa, piętro pałacu
Otwarta od
16.08.2023
W cenie biletu
TAK
Zakres czasowy
Od starożytnego Rzymu po współczesność
O czym to jest
Toalety, które tłumaczą cywilizację
Brzmi prowokacyjnie? I dobrze. „Gdzie król piechotą chadzał” pokazuje coś, czego nie ma w żadnym podręczniku historii: jak ludzie radzili sobie z codziennością tam, gdzie etykieta przestaje obowiązywać. To opowieść o inżynierii, prywatności i wstydzie — w trzech tysiącach lat skondensowanych w jednej ekspozycji.
Starożytny Rzym
Latryny publiczne i prywatne, dzieło inżynierii imperium. Akwedukty, kanalizacja, marmur — coś, co Europa straciła na półtora tysiąca lat.
Średniowiecze zamkowe
Tu wchodzi specjalność Świn: wykusze latrynowe — wykusze w murach, wykorzystujące grawitację i wysokość warowni. Zamek Świny wyróżnia się niezwykłą liczbą zachowanych wykuszy w skali europejskiej.
Nowożytność i współczesność
Od nocnika po spłuczkę. Zmiana podejścia do higieny i prywatności — i to, jak bardzo ta zmiana wpłynęła na zdrowie publiczne.
Elementy ekspozycji
Co konkretnie zobaczysz
Odtworzony wykusz latrynowy
Z piaskowcowymi portalami drzwiowymi — zrekonstruowanymi tak, jak wyglądały, gdy zamek był zamieszkany.
Zrekonstruowana deska latrynowa
Można na niej usiąść. Element interaktywny dla każdego, kto chce poczuć, jak siadali przed nami przodkowie. Dzieci to uwielbiają, dorośli się śmieją.
Historia w komentarzach
Tablice i opisy prowadzą przez epoki — od rzymskich latryn publicznych, przez średniowieczne wykusze, po pierwsze nowoczesne ubikacje.
Dlaczego to ważne
Europejska rzadkość
Większość średniowiecznych wykuszy latrynowych nie przetrwała — kruche, źle położone, przebudowywane przy każdej modernizacji. W Zamku Świny zachowały się w „bardzo dużej, niespotykanej ilości”. Stąd ekspozycja: żeby pokazać coś, czego naprawdę nie da się zobaczyć w wielu innych warowniach.
„Zamek Świny wyróżnia się w skali europejskiej niezwykłą liczbą zachowanych wykuszy latrynowych — rzadki przykład średniowiecznej infrastruktury higienicznej.”
Galeria
Z bliska
Dla kogo
Młodsi, starsi, niekoniecznie poważni
Ekspozycję projektowaliśmy z myślą o zwiedzających w każdym wieku. Nazywamy ją w komunikacji „królewskimi wygódkami” — bo żartobliwy ton pomaga przyswoić ciężki materiał. Dzieci wychodzą z chichotem, dorośli — z wiedzą, której nigdzie indziej nie zbierzesz.
Praktycznie
Najważniejsze fakty
Ekspozycja w skrócie
Uwaga: na piętro prowadzą schody.
Odkryj historię, która powraca
Wejdź na piętro pałacu, do baszty alkierzowej, i przekonaj się, jak wiele o cywilizacji potrafią opowiedzieć rzeczy, o których zwykle się milczy.
Kup bilet