— Odbudowa —
Wykonane prace i dotacje — kompletny rejestr odbudowy 2016–2025
Każdy etap. Każda kwota. Każda instytucja. Bez retuszu, bez zaokrąglania.
W latach 2022–2025 Zamek Świny otrzymał ponad 1 060 000 zł dotacji publicznych z Ministerstwa Kultury, Sejmiku Województwa Dolnośląskiego i Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Cztery etapy konserwatorskie (IV–VII), łączna wartość zadań ponad 2,6 mln zł. Poniżej pełny rozkład: rok, instytucja, kwota, prace, dokumenty.
Lata z dotacjami
2022–2025
Etapy
IV, V, VI, VII
Suma dotacji
1 060 467 zł
Wartość zadań
2 615 472 zł
Podsumowanie 2022–2025
Cztery lata, cztery etapy, trzy instytucje
Od 2022 roku odbudowa Zamku Świny korzysta z systemu publicznych dotacji konserwatorskich. Każdy etap to osobny wniosek, osobna umowa, osobne rozliczenie. Poniżej zestawienie zbiorcze — szczegóły w sekcjach poniżej.
| Rok | Etap | Instytucja | Kwota dotacji | Wartość zadania |
|---|---|---|---|---|
| 2022 | IV | Sejmik Województwa Dolnośląskiego | 70 000 zł | 419 359,90 zł |
| 2023 | V | MKiDN | 200 000 zł | — |
| 2023 | V | Sejmik Województwa Dolnośląskiego | 100 000 zł | — |
| 2023 razem | V | MKiDN + Sejmik | 300 000 zł | 697 908,05 zł |
| 2024 | VI | MKiDN | 360 000 zł | — |
| 2024 | VI | Sejmik Województwa Dolnośląskiego | 230 467 zł | — |
| 2024 razem | VI | MKiDN + Sejmik | 590 467 zł | 1 189 742,20 zł |
| 2025 | VII | Dolnośląski Wojewódzki Konserwator Zabytków | 100 000 zł | 308 462,00 zł |
| SUMA 2022–2025 | IV–VII | trzy instytucje | 1 060 467 zł | 2 615 472,15 zł |
2025 · Etap VII
2025 — VII etap, taras otwarty, więźba dachu zabezpieczona
100 000 zł od Dolnośląskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, całkowita wartość zadania 308 462,00 zł.
Wykonane prace VII etapu
- Klatka schodowa wieży — elewacja północna: uzupełnienie kamieniarki
- Wieża mieszkalna
- Odtworzenie drewnianego stropu nad IV kondygnacją
- Odbicie XX-wiecznych tynków, czyszczenie ścian
- Naprawa lica murów wewnętrznych
- Wzmocnienie historycznych tynków
- Spoinowanie zaprawą historyczną i konserwacja murów wewnętrznych
- Remont i wzmocnienie konstrukcji więźby dachowej wieży
- Bastion północno-zachodni
- Odbicie XX-wiecznych cementowych tynków
- Naprawa i czyszczenie lica murów wewnętrznych
- Spoinowanie zaprawą historyczną
Tabela EAV — VII etap
„Zamek Świny (XIII/XIV w.): Świny, zamek Świny (XIII/XIV w.): prace ratunkowe i konserwatorskie, zabezpieczenie i utrwalenie substancji zabytku – VII etap"
2024 · Etap VI
2024 — VI etap, rekordowy sezon konserwatorski
Największa dotacja w historii odbudowy. MKiDN przyznaje 360 000 zł (umowa z 24.06.2024), Sejmik DŚ dorzuca 230 467 zł (umowa z 11.09.2024). Razem 590 467 zł dotacji, wartość zadania 1 189 742,20 zł. Program MKiDN: OCHRONA ZABYTKÓW (środki Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z budżetu państwa).
Tabela EAV — VI etap
„Zamek Świny (XIII/XIV w.): prace ratunkowe i konserwatorskie, zabezpieczenie i utrwalenie substancji zabytku – VI etap"
Wykonane prace VI etapu — cztery fronty równolegle
- Zamek dolny: prace ratunkowe przy ścianach i szczytach skrzydła południowego i północnego, stabilizacja konstrukcyjna murów i sklepień
- Klatka schodowa wieży mieszkalnej: czyszczenie i konserwacja elewacji, odtworzenie biegów schodowych, konserwacja tynków wewnętrznych, uzupełnienie kamieniarki okiennej
- Wieża mieszkalna: konserwacja kamieniarki okiennej i drzwiowej, odtworzenie drewnianych stropów, odtworzenie kamiennego sklepienia w piwnicach
- Bastion północno-zachodni: odgruzowanie wnętrza, odtworzenie biegów schodowych w wejściu, konserwacja kamieniarki strzelnic kluczowych
2023 · Etap V
2023 — V etap, pierwsze duże pieniądze z MKiDN
Najmocniejszy dotąd sezon dotacyjny. MKiDN dorzuca 200 000 zł, Sejmik DŚ dodaje kolejne 100 000 zł. Razem 300 000 zł dotacji, całkowita wartość zadania 697 908,05 zł.
Wykonane prace V etapu
- Klatka schodowa wieży mieszkalnej
- Odtworzenie murów i sklepień zawalonego narożnika
- Stabilizacja konstrukcyjna (ściągi, wieńce)
- Wykonanie stropu nad ostatnią kondygnacją
- Wieża mieszkalna
- Odtworzenie drewnianego stropu nad II kondygnacją wieży (pierwszy strop po dziesięcioleciach pustki w wieży)
Inne prace sezonu 2023 (poza V etapem)
- Rekonstrukcja wykuszy latrynowych na piętrze pałacu (przy północnej baszcie alkierzowej): odtworzono mury, zadaszenie, posadzki, drewniane wyposażenie wnętrza + 2 piaskowcowe portale drzwiowe
- W pobliskiej baszcie alkierzowej: nowa ekspozycja o historii latryn
- Pole turniejowe na podzamczu (wiosna 2023) dostosowane do walk konnych i pieszych
- Finansowanie sezonowe: Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego + MKiDN
Tabela EAV — V etap
„Zamek Świny (XIII/XIV w.): prace ratunkowe i konserwatorskie, zabezpieczenie i utrwalenie substancji zabytku – V etap"
Odkrycie roku — „zaginiona" piwnica (wrzesień 2023)
W zamku średnim odkryto piwnicę nieużytkowaną od ok. 1750 roku — przez 270 lat.
- Wymiary: ~4,55 × 5,50 m
- Konstrukcja: ściany częściowo wykute w skale, częściowo z miejscowego kamienia, kolebkowe sklepienie z łupków zieleńcowych, spoinowane wyłącznie gliną
- Detale: zawalony korytarz ze schodami, wąskie szybowe okienko, wnęka na kaganki, fundament komina z 1. poł. XVII w.
- Znaleziska: 2 detale architektoniczne, ceramika, luksusowa kamionka z XVII w.
- Zespół: archeolodzy Tomasz Olszacki, Jakub Sobko, Szymon Ważyński; badacze architektury Małgorzata Chorowska, Piotr Błoniewski
2022 · Etap IV
2022 — IV etap, sezon zabezpieczania substancji zabytku
Pierwszy etap finansowany publicznie po przejęciu spółki. Dotacja 70 000 zł z Sejmiku Województwa Dolnośląskiego, całkowita wartość zadania 419 359,90 zł.
Tabela EAV — IV etap
„Zamek Świny (XIII/XIV): zabezpieczenie i utrwalenie substancji zabytku – IV etap"
Wykonane prace IV etapu
- Odgruzowanie substancji zabytku — piwnice i parter zamku dolnego
- Konserwacja i stabilizacja zamku dolnego i średniego
- Zabezpieczenie i przemurowanie korony murów
- Impregnacja i wzmocnienie korony murów
- Zabezpieczenie i przemurowanie korony murów baszt zamku dolnego
- Stabilizacja konstrukcyjna baszt zamku dolnego
Inne prace sezonu 2022 (poza IV etapem)
- Odgruzowanie przestrzeni przed zamkiem (odsłonięcie elewacji frontowej)
- Przemurowanie i wzmocnienie korony murów pałacu i zamku średniego
- Stabilizacja konstrukcyjna baszt alkierzowych (północnej i południowej, flankujących bramę)
- Nowe stalowe i drewniane balustrady, nowe drewniane schody w klatce schodowej pałacu
- Wytyczenie trasy zwiedzania
- Remont zawalonego kamiennego mostu przed zamkiem (przełom wiosny i lata 2022)
- Uporządkowanie terenu: parking, aleja lipowa, budynek kas ze sklepikiem, sanitariaty, balustrady mostu
- Finansowanie sezonowe: dotacja Urzędu Marszałkowskiego Województwa Dolnośląskiego
2021 · Przejęcie
2021 — nowy właściciel, nowy rozdział
W 2021 roku obiekt przeszedł na własność spółki Zamek Świny Sp. z o.o., powołanej w tym samym roku w celu rewitalizacji warowni. Sezon był rokiem porządków, dokumentacji i pozwoleń.
Wykonane prace
- Usunięcie samosiejek i zarośli wokół warowni
- Rozpoczęcie gromadzenia dokumentacji konserwatorskiej
- Uzyskiwanie pozwoleń umożliwiających wznowienie prac budowlanych i udostępnienie obiektu zwiedzającym
2019–2020 · Luka
2019–2020 — uczciwie: luka w archiwum
W zachowanej dokumentacji ze starej strony zamku nie ma osobnych zapisów za lata 2019 i 2020. Te dwa sezony uzupełnimy po wywiadzie z kasztelanem — jeśli prowadzone były prace projektowe lub badania, dopiszemy je tutaj wraz ze źródłami.
2018 · Kontynuacja
2018 — kontynuacja prac przy klatce schodowej
Sezon 2018 to kontynuacja częściowej rekonstrukcji murów klatki schodowej wieży oraz jej sklepienia. Brak osobnej dokumentacji grantowej w naszym archiwum — to rok prac projektowych i budowlanych w ramach budżetu własnego.
2017 · Pierwsze mury
2017 — naukowcy i pierwsze cięcia
Do badań wkraczają nazwiska, które dziś znajdziecie pod wszystkimi raportami konserwatorskimi z Zamku Świny.
Zespół naukowy 2017
- prof. Małgorzata Chorowska — badaczka architektury
- dr Piotr Błoniewski — badacz architektury
- mgr Tomasz Olszacki — archeolog
- dr Artur Kwaśniewski — badacz architektury
Pierwsze prace budowlane
Lokalizacja: zawalony narożnik klatki schodowej wieży mieszkalnej.
Zakres: częściowa rekonstrukcja, zabezpieczenie zawalonych murów i sklepień.
To pierwsze fizyczne prace na obiekcie po dekadach przerwy.
2016 · Rok zerowy
2016 — rok zerowy projektu konserwatorskiego
Zanim padła pierwsza zaprawa, padła pierwsza hipoteza naukowa. Sezon 2016 to czas badań i analiz, które stworzyły podstawę dokumentacyjną pod późniejsze wnioski grantowe.
Co się działo: badania archeologiczne i architektoniczne, analizy zapraw murarskich, analizy detali architektonicznych. Bez tej warstwy nie ruszyłby żaden etap dotacyjny.
Kto za to płaci
Trzy instytucje, jeden zamek
W naszej odbudowie pieniądze publiczne pochodzą z trzech źródeł — każde z nich ma własną logikę wniosku, własny program, własne kryteria. Bez ich wsparcia nie wykonalibyśmy nawet połowy prac.
560 000 zł · 2023–2024
MKiDN
Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. 560 000 zł w latach 2023–2024 (200 000 + 360 000). Program OCHRONA ZABYTKÓW — środki Ministra Kultury z budżetu państwa. Największy pojedynczy płatnik w odbudowie.
400 467 zł · 2022–2024
Sejmik Województwa Dolnośląskiego
400 467 zł w latach 2022–2024 (70 000 + 100 000 + 230 467). Dotacje na prace konserwatorskie, restauratorskie lub roboty budowlane przy zabytkach.
100 000 zł · 2025
DWKZ
Dolnośląski Wojewódzki Konserwator Zabytków. 100 000 zł w 2025 roku. Etap VII finansowany z budżetu konserwatora.
FAQ
Najczęściej zadawane pytania
Ile łącznie kosztowała odbudowa do 2025 r.?
Z jakich źródeł pochodzą pieniądze?
Dlaczego brakuje danych za 2019–2020?
Czy planowane są kolejne dotacje na 2026 r. i dalej?
Czemu używacie terminu „bastion północno-zachodni"?
Co dalej?
Plan inwestycyjny do 2028 roku i kolejne etapy konserwatorskie czekają na następne wnioski grantowe. Zobacz, dokąd zmierza odbudowa Zamku Świny.
Plany na przyszłość